13 Kỹ Năng Cần Có Của Người Lao Động Trong Thế Kỷ 21
Theo Bộ Lao động Mỹ, người lao động ở thế kỷ 21 cần có 13 kỹ năng, mà theo họ, kỹ năng tư duy sáng tạo là quan trọng nhất. Vậy sáng tạo và tư duy sáng tạo đang được hiểu như thế nào?
Sự chiến thắng của "kỹ năng số 1"
Có một chuyện vui thế này: Trong một chuyến đi dự hội
nghị tin học, 3 kỹ sư của hãng Apple và 3 kỹ sư của hãng Microsoft gặp nhau
tại ga tàu. Các kỹ sư của Microsoft rất ngạc nhiên khi các kỹ sư của Apple
chỉ mua 1 vé duy nhất, làm sao họ có thể qua mắt được đội kiểm soát vé gắt
gao của tàu?
Khi người soát vé bước vào toa tàu, ba kỹ sư của Apple
đồng loạt đứng lên đi vào toalet. Hành động của họ không thoát khỏi 3 cặp
mắt tò mò của các kỹ sư Microsoft. Sau khi kiểm tra xong trong toa, người
soát vé tiến về phía toalét và gõ cửa: "Cho kiểm tra vé!". Một giọng nói ở
trong vọng ra: "Thưa đây!" Và một chiếc vé được luồn qua khe cửa. Người soát
vé kiểm tra xong và bỏ đi. Các kỹ sư Microsoft ồ lên ngạc nhiên trước "công
nghệ" của Apple.
Và khi hội nghị kết thúc, 6 kỹ sư lại gặp nhau ở nhà ga.
Như lần trước, các kỹ sư Apple chỉ mua 1 vé, trong khi các kỹ sư Microsoft
lại chẳng mua vé nào. Đến lượt các kỹ sư Apple ngạc nhiên không hiểu làm sao
ba người kia có thể thoát được. Tương tự, 3 kỹ sư Apple lại chui vào toalét
đóng cửa lại. Ngay lập tức, 1 trong 3 kỹ sư Microsoft bước theo và giả giọng
người soát vé, rút luôn chiếc vé vừa thò qua khe cửa và cả 3 bọn họ chui tọt
vào toalét bên cạnh. Thật tuyệt vời vì trong bất kỳ hoàn cảnh nào, người
thành công luôn là người biết tiếp thu những ý tưởng của người khác và áp
dụng một cách thật sáng tạo. Thực chất thì sáng tạo là quá trình hoạt động
của con người tạo ra những giá trị vật chất, tinh thần mới về chất. Nói cho
dễ hiểu thì sáng tạo là hoạt động của con người tạo ra sản phẩm và sản phẩm
này phải đáp ứng được hai yêu cầu sau:
- Có tính mới (mới về chất)
- Có giá trị so với sản phẩm cũ (có lợi hơn, tiến bộ hơn)
Vì sáng tạo có thể là sản phẩm vật chất (như bóng đèn
điện, bóng bán dẫn, tivi...) hay sản phẩm tinh thần (như tác phẩm hội họa,
văn học...) nên có thể nói sáng tạo có mặt trong mọi họat động của con
người. Trước hết, chúng ta hãy gạt bỏ tư tưởng cho rằng sáng tạo chỉ có
trong khoa học, kỹ thuật hay nghệ thuật. Người ta vẫn nghĩ sáng tạo phải thể
hiện trong việc phát minh ra điện, ra vaccine phòng bệnh, hoặc viết một cuốn
tiểu thuyết... Tất nhiên, những việc kể trên đúng là sáng tạo, mỗi bước tiến
để chinh phục vũ trụ của loài người đều là kết quả của sự sáng tạo. Nhưng
sáng tạo không chỉ tồn tại trong một số nghề nhất định hay trong bộ óc của
những người thông minh tuyệt đỉnh.
Vậy thì sáng tạo là gì?
Một bạn sinh viên học giỏi, mà nghèo đã đặt quyết tâm đi
du học và thành công vì tìm được nguồn học bổng phù hợp. Bạn đó đã sáng tạo
trong phương pháp học.
Một SV biết sắp xếp thời gian để có thể vừa học tốt ở
trường lại vẫn có thời gian đi làm để có tiền ăn học và còn giúp đỡ thêm cho
gia đình. Bạn đó đã rất sáng tạo.
Một nhân viên phải làm công việc tiếp thị sản phẩm trên
đường phố. Anh ta đã có gắng tránh sự nhàm chán bằng cách mỗi ngày thay đổi
một lộ trình, sau 1 tuần mới đi lặp lại. Anh ta đã biết sáng tạo trong công
việc.
Sáng tạo đơn giản chỉ là tìm ra một cách mới để làm việc
hoặc làm cho công việc đó trôi chảy hơn, làm nên thành công. Trong câu
chuyện vui về 6 chàng kỹ sư trên, chúng ta đều nhận ra rằng các kỹ sư Apple
đã có một giải pháp sáng tạo để trốn vé tàu, trong khi các kỹ sư Microsoft
lại có môt giải pháp sáng tạo nữ trên nền giải pháp cũ của Apple. Sáng tạo
vì thế cứ nối sáng tạo như một cuộc đua tiếp sức để đời sống loài người ngày
một văn minh, tiện lợi hơn. Khi đã hiểu sáng tạo là gì và sáng tạo có tầm
quan trọng như thế nào thì rõ rằng, tư duy sáng tạo luôn là phẩm chất số 1
của người lao động trong bất cứ xã hội nào.
13 kỹ năng cần có của người lao động trong thế kỷ
21 (theo Ủy ban Đào tạo và phát triển Mỹ)
1. Tư duy sáng tạo
2. Đặt mục tiêu, tạo động cơ
3. Quan hệ (giao tiếp, ứng xử)
4. Lãnh đạo
5. Học hỏi
6. Lắng nghe
7. Thương lượng
8. Thuyết trình và diễn giải ý tưởng
9. Đảm bảo tính hiệu quả
10. Phát triển cá nhân trong công việc
11. Giải quyết nhanh vấn đề, tìm giải pháp
12. Lòng tự tôn về bản thân
13. Làm việc theo nhóm